11 июля 2020 г.

Дежурный по стране

Арман Жұмаділ: Адамға деген құрмет... өлген соң да болу керек!
Адамға деген құрмет... өлген соң да болу керек!...
Арман Жұмаділ, тарих ғылымдарының кандидаты

Мы в соц сетях:



Қазақстанда былтыр 700-ге жуық адам алкогольден уланып өлген

12 ноябрь 2019, 18:49
Қазақстанда былтыр 700-ге жуық адам алкогольден уланып өлген
Қазақстанда дәрі ішіп, суицид жасайтындардың қатары артқан. Олардың арасында жас қыздардың саны көп деп хабарлайды Azattyq Rýhy тілшісі.

Жалпы, өткен жылы 23 мыңнан астам адам уланып, дәрігерлердің көмегіне жүгінген екен. Олардың 1 мыңға жуығы қайтыс болған. Көз жұмғандардың өлімі:

68% – сапасыз алкогольден;
20% - түрлі қышқылдардан;
8% – дәрі-дәрмекті қасақана ішуден;
Алматыдағы Токсикология орталығы дәрігерлерінің айтуынша, медициналық препараттарды көбіне суицид жасағысы келгендер қолданады. Олардың дені – алматылықтар.

Токсикология орталығы басшыларының айтуынша, қалада заманауи химиялық-токсикологиялық жабдықтар жоқ. Соның салдарынан зертханалық диагностика дұрыс жүргізілмейді.

«Қазір бізде ақпарат жинап, оны талдайтын және мониторинг жүргізетін бірыңғай орталық жоқ. Экзогенді улану, уытты заттар туралы тұрғындар мен медицина қызметкерлерінің білімі төмен. Клиникалық токсикология бойынша ғылыми жұмыс жүргізілмейді. Оның үстіне, науқастардың стационарға жеткізілмеу деректері, көмек келгенге дейін үйде қайтыс болғандар мен қылмыстық жағдайда уланғандар есепке алынбайды», – дейді Алматы қалалық жедел жәрдем ауруханасы Токсикология орталығының басшысы Гүлмира Тойбаева.

Аталған орталық 35 орынға шақталған. Алайда, оның өзіне науқастар сыймай жатады. Мереке мен демалыс күндері уланғандардың көптігі сонша, дәлізге жатуға мәжбүр болады дейді дәрігерлер.

Алматы токсикологтарының көмегіне жүгінген жандардың бірі – Динара Бұқарбаева. Ол йод ішіп, өзіне қол салмақ болған. Себеп – азаматтық некедегі күйеуі оның маңдай термен тапқан ақшасының бәрін алып қойыпты. Екеуі 2,5 ай бұрын Тараздан Алматыға кеп, құрылыста жұмыс істеген екен. Соңында жігіт оны дымсыз қалдырып, жалғыз өзін тастап кеткен. Ауылға қайтуға арланған Динара проблеманы суицидпен шешпек болыпты.

«Бір апта бұрын ес-түссіз осында жеткізілдім. Дәрі ішіп уланғам. Дәрігерлер аман алып қалды, оларға рахмет айтамын. Жігітім тапқан ақшамның бәрін алып қойды. Қолыңнан түк келмейді, білгеніңді істе деп, кетіп қалды. Ашуландым. Көзіме бірінші йод түсті, алып іше салдым. Егер ақшамды қайтаруға көмектеспесе мен тағы да дәрі ішем, өлем», - дейді Динара Бұқарбаева.

Алматыдағы Токсикологиялық орталықта бір жылда 12 мыңға дейін адам ем алып шығады. Дәрі ішіп, өмірімен қош айтысатындардың дені жас қыздар дейді мұндағы дәрігерлер. Оларға есін жиғаннан кейін психологтар ақыл-кеңес береді. Алайда, проблемасын шеше алмағандары қайта суицид жасайды екен.

«Токсикология бөліміне негізінен суицид жасайтындар мен алкогольге уланғандар түседі. Бір адам бірнеше рет түсетін кездер де жиі болады. Өйткені, жастар проблемасын шеше алмай, суицидті қайталайды. Өкінішке қарай, өзіне қол салатын қыздар көбейген. Олардың кейбірі 100 таблеткаға дейін ішіп қояды. Қандай жағдайда да уланғандарды аман қалуға тырысамыз», - дейді токсикология бөлімінің дәрігері Ұлан Бегимов.

Ал, Наталья Метлина есімді әйел жансақтау бөлімінде бірнеше күн жатып, аман қалған. Ол жолдастарымен алкогольді ішімдік ішіп уланыпты. Енді «ұрттап алмаспын» деп өзіне сөз беріп отыр. Сәл болмағанда артындағы екі баласы жетім қала жаздаған.

«Ішімдік іштік. Тойлаймыз деп міне, жансақтау бөлімінде жатырмын. Дәрігерлер өмірімді сақтап қалды. Алғысым шексіз. Бұдан соң сыра да ішпеспін. Өмір қымбат екенін түсіндім», - дейді есін әзер жиған Метлина.

Бүгінде елімізде бес токсикология бөлімі жұмыс істейді, олардың ең үлкені Алматыда. 2020 жылдың басында қалада «Токсикологиялық қызметтердің республикалық үйлестіру орталығы» ашылады. Ақпараттық-консультациялық Call-орталық тәулік бойы жұмыс істейді. Орталыққа еліміздің барлық өңірінен хабарласып, уланған жағдайда қалай әрекет етіп, қандай ем қабылдау қажеттігі туралы кеңес алуға болады. Мұндай орталықтың ашылуы дәрігерді негізсіз шақыру санын қысқартады. Тиісінше, жедел жәрдем станцияларының жүктемесі азайып, дәрігерлердің уақыты үнемделеді.

«Жедел-жәрдем көлігін бір рет шақырғаны үшін мемлекеттің кемінде 5 мың теңгесі жұмсалады. Ал, бір жылда тек улану бойынша Алматыда 12 мыңға дейін шақыру түседі. Бірақ, соңында олардың 70 % бармауға болатыны белілі болады. Сондықтан, жедел-жәрдем жібермей-ақ немесе дәрігерлер жеткенше Call-орталықтан кеңес алауға болады. Бұл мемлекет үшін экономикалық жағынан да тиімді. Орталық ашылған соң Қазақстандағы токсикологиялық жағдайды есепке алуға, талдауға және мониторинг жүргізуге болады. Сәйкесінше, медициналық көмек көрсетудің сапасы артады. Республикалық токсикологиялық орталық жанынан зертхана ұйымдастыру да көзделіп отыр. Әрі токсиколог дәрігерлерді үздіксіз оқыту жүйесін ұйымдастырамыз», - деді дәрігер Гүлмира Тойбаева.

Биыл 9 айда Алматыда 42 адам уланып қайтыс болған. Батыс Қазақстан облысында да бұл көрсеткіш аз емес. Өңірде заманауи техникадан бөлек, мамандар да жетіспейді. Кадр тапшылығы мұнда 60 пайызға дейін жеткен.

Алматыға АҚШ-тан келген ғалым, Эмори университетінің доценті, Грейди госпиталінің директоры Зиад Каззит Алматыдағы Call-орталықты құру жұмыстарына арнайы келіп, ақыл-кеңесін беріп отыр. Оның сөзінше, АҚШ-та 55 токсикологиялық орталық бар.

«Қазақстанда Call-орталықты ашып қана қоймай, америкалық модельді енгізу жағы да жоспарда бар. Электроникалық технологияны әкелу, кеңес беру, ақпараттарды электрондау, таксикологиялық кеңес беруді жетілдіру сынды көптеген жұмыстар бар. Америкалық модельмен араб мемлекеттері де жұмыс істейді», - Таяу шығыс және Солтүстік Африка MENATOX клиникалық токсикология қауымдастығының Президенті Зиад Каззи.

Оның айтуынша, АҚШ-та жылына шамамен 1,2 млн адам уланады екен. Ал, дәрі ішу арқылы суицид жасайтындардың 40-50 пайызы қайтыс болады екен.

Посткеңестік елдер арасында улану статистикасы жағынан Эстония көш бастап тұр. Мұндағы халықтың дені алкогольден зардап шегеді.
Просмотров материала: 771

Поделиться материалом


13:03 Женщину взяли в заложницы в Актау... 131 Просмотров

12:58 Петропавлда мектеп бухгалтері 700 мың теңге жымқырған... 95 Просмотров

12:52 Слухи о смерти Амандыка Баталова опровергли в акимате... 121 Просмотров

12:43 Шымкент 10 млн долларға шетелден дәрі сатып алмақшы... 87 Просмотров

12:40 Казахстан поднялся на 10 позиций в рейтинге развития... 95 Просмотров

12:33 Атырау облысында блок-постар қойылмайды... 95 Просмотров

12:24 Лекарства по завышенным ценам продавали в Уральске... 111 Просмотров

12:21 Оралдағы үш дәріхана дәрі-дәрмекті қымбатқа сатқан... 106 Просмотров

12:12 Фейком назвали в МИОР РК информацию о распылении веществ с... 106 Просмотров

12:02 Одиннадцать человек утонули, пытаясь спасти тонущего... 138 Просмотров

11:58 Сарыағашта тұрмыстағы келіншекпен көңіл қосқан жігіт өлім... 116 Просмотров

11:51 Оштрафован владелец брошенного льва в Актау... 116 Просмотров

11:45 Қазақстан egov дамуының әлемдік рейтингісінде 10 позицияға... 120 Просмотров

11:36 Атырауға қатынайтын жолаушылар пойызы тоқтатылады... 117 Просмотров

11:28 Военно-полевой госпиталь для больных коронавирусом... 147 Просмотров

11:25 Қазақстанда өткен тәулікте 685 адам коронавирус індетінен... 89 Просмотров

11:17 Водитель скрылся после смертельного наезда на пешехода в... 100 Просмотров

11:12 Алматы облысында банк картасынан ақша ұрлау дерегі... 92 Просмотров

11:03 До смерти избили мужчину за связь с замужней девушкой в... 115 Просмотров

11:00 Ақтауда Симба есімді арыстанның иесіне жаза тағайындалды... 86 Просмотров

10:53 Главврач инфекционной больницы скончался в Актобе... 83 Просмотров

10:51 ӘМСҚ мен "СҚ-Фармация" басшылары қызметінен кетті... 88 Просмотров

10:35 Коронавирус жұқтырғандарға арналған әскери-далалық... 91 Просмотров

10:32 Уволены руководители Фонда медстрахования и "СК-Фармация"... 76 Просмотров

10:22 К.Токаев провел расширенное заседание Правительства. Как... 183 Просмотров

10:10 Қазақстанда өткен тәулікте 1708 адам коронавирус індетімен... 89 Просмотров

10:09 Прогноз погоды на 11 июля... 90 Просмотров

10:02 11 шілдеге арналған ауа райы болжамы... 96 Просмотров

10:00 За прошедшие сутки в Казахстане выявлено 1708 заболевших... 105 Просмотров

20:32 Бизнесмены Шымкента готовы передать рестораны под... 515 Просмотров

18:57 При активном участии АО «НК «Казахстан инжиниринг» и АО «НК... 261 Просмотров

18:04 Карантин усилят на выходных в Алматинской области... 269 Просмотров

18:00 Синтетикалық маска тағу пневмонияның өршуіне себепші болуы... 283 Просмотров

17:52 Носить маски на улице рекомендуют казахстанцам... 255 Просмотров

17:49 Бес облыста ауа райына байланысты ескерту жарияланды... 273 Просмотров

17:42 Бес облыста ауа райына байланысты ескерту жарияланды... 303 Просмотров

17:38 Каковы первые симптомы пневмонии... 307 Просмотров

17:35 Алматыда эпидемиологиялық режимнің сақталуын 35 мобильді... 293 Просмотров

17:27 5 медиков скончались от пневмонии в Актюбинской области... 263 Просмотров

17:22 Қазір науқастарды емдеу бағытында өз тәжірибеміз қалыптасты... 295 Просмотров





Опрос


«    Июль 2020    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031