1 июля 2022 г.

Мы в соц сетях:



«Ұлы даланың жеті қыры»: Ұлттық тарихымызды түсінудің жаңа кезеңі!

01 январь 2019, 9:19
«Ұлы даланың жеті қыры»: Ұлттық тарихымызды түсінудің жаңа кезеңі!
Кез-келген ұлт үшін табиғи құбылыс оның тарихи өткенін және қоршаған әлемге және адамзат қоғамының дамуына әсерін зерттеу болып табылады. Сонымен, әлемдік тарихта және өркениетте өз орнын анықтау.

Өзінің тарихының басынан бастап қазақтар шетелдік жаулап алумен және ашық агрессиямен күресіп, өкінішке орай, ғылым мен білімнен алыс, көшпелі өркениеттің өкілдері ретінде өмір сүрді. Тарихын толық біліп, тарихи сана-сезімін қалпына келтіру үшін бос орындардың орнын толтырудың уақыты келді.

Бүгінде тәуелсіз Қазақстан тұрақты дамып келе жатқан, жалпы әлемдік дамуды жалғастыруға ғана емес, сонымен бірге әлемдік қоғамдастықта өз орнын іздей отырып, адамзат пен әлем дамуына өз позициясын және көзқарасын еркін білдіретін қуатты, тұрақты елге айналды. Енді біз - қазақстандықтар қойылған мақсаттарымызға өткенге және болашаққа байланысты қол жеткізуге күш салып жатырмыз.

Осыны ескере отырып, Елбасы «Ұлы даланың жеті қыры» атты мақаланы шығарды және осылайша елдің ұлттық тарихын жаңа түсіну процесін бастады. Осы заманауи шындыққа сай бізді жаңа жолмен шақыратын стратегиялық мақаласы елімізді және оның халқын көп қырлы және жан-жақты тарихын түсінуге және қабылдауға мүмкіндік береді. Яғни, Мемлекет Басшысы біздің халқымыздың әлемдік өркениетке және оның дамуына қосқан зор үлесін зерттеуге шақырады.

Біздің Ұлы Дала әлемдік мәдениет пен өркениетке өз қомақты үлесін қосты. Ешкім де бұл туралы ұмытпауы керек.
Президент өзінің мақаласында былай деп жазған: «Жылқыны қолға үйрету арқылы біздің бабаларымыз өз дәуірінде адам айтқысыз үстемдікке ие болды. Ал жаһандық ауқымда алсақ, шаруашылық пен әскери саладағы теңдессіз революцияға жол ашты. Жылқының қолға үйретілуі атқа міну мәдениетінің де негізін қалады. Бес қаруын асынған салт атты сарбаз айбарлы көшпенділер империялары тарих сахнасына шыққан дәуірдің символына айналды.

Ту ұстаған салт атты жауынгердің бейнесі – батырлар заманының ең танымал эмблемасы, сонымен қатар, атты әскердің пайда болуына байланысты қалыптасқан көшпенділер әлемі «мәдени кодының» айрықша элементі. Автокөлік қозғалтқыштарының қуаты әлі күнге дейін аттың күшімен өлшенеді. Бұл дәстүр – жер жүзінде салт аттылар үстемдік құрған ұлы дәуірге деген құрметтің белгісі».

Әлемнің жылдам дамуына ықпал ететін маңызды оқиғалардың бірі - металлургиялық өндіріс. Ежелде адамзат мыс, темірден, алтыннан және күмістен бағалы тастар шығара алды. Біздің Ұлы Дала осындай ауқымды өндірістік объектілердің бірі болып табылатыны туралы Елбасы өз мақаласында айтты.

1969 жылы Қазақстанда табылған «Алтын адам», яғни «қазақстандық Тутанхамоны» ғалымдардың ортасында «Алтын адам» деп аталатын әлем ғылымы үшін өте маңызды жаңалық болды. Яғни, біздің ата-бабаларымыз алтын-күмісті күнделікті өмірдің барлық салаларында қолданғанын деген сөз.

Өзінің мақаласында Елбасы біздің Ұлы Дала - бүкіл түркі әлемінің туған жері, сондай-ақ әлемдік өркениеттің ажырамас бөлігі болып табылатын алма мен қызғалдақтардың тарихи отаны болғанын ерекше назар аударды.

Бұл Қазақстанның әлемдік өркениетке не бергенін сұрағына жауап. Яғни, қазақ даласы адамзат прогресінің көзі болып табылады. Біздің тарихымызды әлемдік тарихпен байланыстырып, Қазақстан мен оның халқы әрқашан әлемдік ғылым мен білім беруді дамытуға, әлемдік өркениеттің дамуына елеулі үлес қосқан әлемнің ажырамас бөлігі болғанын атап өту керек. Осыған сәйкес біз патша-советтік кезеңде қалыптасқан стереотиптерді бұзып, ұлттық тарихымызға жаңа көзқарас қалыптастыруға тиіспіз.

Мемлекет басшысы осы бағытта «Архив - 2025» мемлекеттік бағдарламасын жүзеге асыру, «Ұлы даланың ұлы есімдері» атты оқу-ағарту энциклопедиялық саябағы ашу, «Ұлы Дала тұлғалары» атты ғылыми-көпшілік серияларды шығару, «Түркі өркениеті: түп тамырынан қазіргі заманға дейін» атты жобаны қолға алу. Бұл жоба аясында 2019 жылы Астанада Түркологтардың дүниежүзілік конгресін және әртүрлі елдер музейлерінің экспозицияларына ежелгі түркі жәдігерлері қойылатын Түркі халықтарының мәдени күндерін ұйымдастыру және т.с.с шаралар өткезу.

Тек осылайша біз тарихи сана-сезімді жандандырып, өз туған тарихымызды түсінеміз. Бұл тарихи сананы жаңғырту - ұлттық сананы ояту және оның заманауи талаптарға сәйкеске әкелуі. Ең бастысы, біздің Ұлы дала ата-бабаларымыз - заманауи адамдар болған және адамзат өркениетіне баға жетпес үлес қосқан және адамзаттың дамуына жаңа серпін беретін бай мәдениет қалдырған еді.

Ұлттық құндылықтарды, халық дәстүрлерін, салт-дәстүрлерін, діни нанымды ескеру маңызды. Қазақстан тарихын зерттеуде шешуші орынды әдістемелік маңыздылығы бар Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың еңбектері үлкен рөл атқарады. Олардың ішінде Президенттің «Егеменді Қазақстанның қалыптасуы мен даму стратегиясы», «21 ғасырдың басында», «Тәуелсіздік дәуірі», «Болашаққа көзқарас: қоғамдық сананы жаңғырту» және «Ұлы даланың 7 қыры» атты Елбасының мақалалары жариялаған шығармаларын атаған жөн. Олар әлемдік-тарихи үдеріс аясында Қазақстанның тарихи үдерісін жан-жақты зерделеуге, оны зерттеудің басым бағыттарын айқындауға бағытталған.

Осы мақсатта Қазақ-Орыс Халықаралық университеттің ректоры, психология ғылымдарының докторы, профессор Темірхан Байбосынұлы Бердімұратовтың жетекшілігімен біздің университетінде ғылыми-зерттеу тобы құрылды, оның құрамында - Б.Ө.Өтемісов, Е.И.Медеубаев, С.А.Уталиев, К.Ж.Жұбатқанов - біздің университетіміздің ғылыми қызметкерлері мен тарихшылары бар.

Осы топтың жұмысының мақсаты - Мемлекет басшысының ұлттық тарихы бойынша бағдарламалар аясында Қазақстан мен Ақтөбе облысының тарихында ортағасырлық және жаңа замандардың тарихын жан-жақты зерттеу. Қазірдің өзінде әртүрлі материал-құжаттар жинақталып, талдау жүргізіледі, 2019 жылдың бірінші тоқсанында Қазақстан мен Орталық Азия бойынша ғылыми экспедициялар жоспарлануда. Келесі жылдың мамыр айында университеттің мұражайын ашу жоспарланып отыр, онда облыстың материалдық, рухани және мәдени өміріне қатысты көптеген экспонаттар қойылады.
Сонымен, Елбасымыздың «Ұлы даланың жеті қыры» атты мақала-бағдарламасы біздің ұлттық тарихымызды түсінудің жаңа кезеңін бастайды!

Керімсал Жұбатқанов, Қазақ-Орыс Халықаралық Университетінің доценті, тарих ғылымның кандидаты


Просмотров материала: 3 540

Поделиться материалом


23:14 «Ақшаны қорқытып аудартты»: шымкенттік кәсіпкер Қайрат... 232 Просмотров

22:33 Маңғыстау облысында жұмыссыз ауыл тұрғындары жолды жауып... 122 Просмотров

22:29 Солтүстік Қазақстанда ер адам жанжал кезінде әйелін, кейін... 156 Просмотров

18:02 8 дел расследуют по актам терроризма - Генпрокуратура о... 133 Просмотров

17:50 Муж застрелил жену и покончил с собой в Северном Казахстане... 180 Просмотров

17:28 Повысить пенсию в Казахстане предлагает Минтруда... 186 Просмотров

17:09 Сократить школьные каникулы хотят в Казахстане... 151 Просмотров

16:52 Дату Дня столицы могут пересмотреть –депутат... 125 Просмотров

16:18 АЗРК: мобильные операторы установили монопольно высокие... 149 Просмотров

16:11 В Казахстане участились уголовные правонарушения,... 157 Просмотров

15:59 Найзағай ойнап, бұршақ жаууы мүмкін – 1 шілдеге арналған... 172 Просмотров

15:42 Санкция салынған тауарлар Қазақстан арқылы Ресейге... 158 Просмотров

15:34 12 млн тенге за информацию о местонахождении экс-учредителя... 155 Просмотров

15:31 ШҚО-да ер адам жануарларды атып тастады: шығын көлемі 13... 156 Просмотров

15:21 Более 700 человек погибли в ДТП в Казахстане за полгода... 162 Просмотров

15:15 Судағы қауіпсіздік: Төтенше жағдайлар министрлігі халыққа... 161 Просмотров

15:12 Алматыда ішінде адам болғанда лифт кенеттен "жұлқынып"... 171 Просмотров

15:00 «Сергек» жобасы 2023 жылдың соңында аяқталады... 161 Просмотров

14:45 Ет неге қымбаттап жатыр – министр жауабы... 143 Просмотров

14:41 "Оператор РОП-тың" экс-құрылтайшысына іздеу жарияланды... 141 Просмотров

14:33 Планируем экспедицию на автомобилях: что взять... 130 Просмотров

14:20 6 айда жол апатынан 700 адам қаза тапқан... 131 Просмотров

14:07 Министрлер депутаттар арқылы «жанып тұрған» проблемаларын... 120 Просмотров

12:50 Өскемен тұрғыны азаматтық некедегі жұбайымен жанжалдасып,... 145 Просмотров

12:46 Бақытбек Смағұл: Емтихан тапсырған жастарды әскерге сүйреу... 130 Просмотров

12:36 Зейнет жасын төмендету мәселесі қаржы министрімен енді... 446 Просмотров

12:23 Парламент депутаттары каникулға кетті... 136 Просмотров

12:00 Егер Ресей саясатымен келіспейтін болсақ, оларға өзіміздің... 134 Просмотров

11:42 Шенеуніктердің кесірінен 300-ден астам мүгедектігі бар адам... 146 Просмотров

11:41 Парламент Казахстана поддержал предложение отправить... 135 Просмотров

11:38 Скрытая угроза: кто поселился в вашем роутере?... 140 Просмотров

11:15 Қазақстанда маска тағу режимі қайта енгізілуі мүмкін –... 143 Просмотров

11:06 Ермек Маржикпаев: Мы понимаем все вызовы и задачи, которые... 214 Просмотров

10:50 Тоғжанов зейнет жасын төмендетуге қатысты ойын айтты... 240 Просмотров

10:43 Алматының денсаулық сақтау басқармасының басшысы лауазымына... 152 Просмотров

10:24 Қарқаралыдағы дала өртін сөндіруге әскери бөлім... 154 Просмотров

09:58 Жаңа 3 облыстың мемлекеттік кіріс органдарының кодтары... 174 Просмотров

09:36 Сарапшылар оқу жылын маусым айының соңына дейін ұзартуды... 2 899 Просмотров

09:15 Қарағандыда таксист жолаушыны қала сыртына алып кетті... 329 Просмотров

08:52 Қазақстан президенті Каспий маңы азық-түлік хабын құруды... 146 Просмотров





Опрос


«    Июль 2022    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031