3 декабря 2020 г.

Мы в соц сетях:



ЖАҢҒЫРЫҚТАР ТУРАЛЫ: Камалиденовке аяныш пайда болды

ЖАҢҒЫРЫҚТАР ТУРАЛЫ: Камалиденовке аяныш пайда болды 1990-91-жылдар... Жамбыл облыстық телевизиясында қызмет істеп жүрген кезім... 86 жылғы желтоқсан оқиғасы туралы деректі фильм түсіргім келді. Бірақ, түсірілім орны Алматыда болғандықтан басқа қаланың тақырыбы біздің облыстық телевизияға қаншалықты қатысты деген басшылық сұрағы туды, осы кезде. Орынды сұрақ еді. Жауабы табылған жоқ.

Қысқасы, өз есебімнен алты айға демалыс алып, достарым сыйлаған бейнекамера мен жұмыстағылардан (бір бөтелке беріп уақытша) сұрап алған жарық (свет) жабдығымен Алматыға қарай жол тарттым. Қалтада көк тиын жоқ, қарызданып-қауғаланып жүріп, алты айға жуық уақыт ішінде қомақты материал жинадым. Оқиғаға белсенді қатысушылардың басым көпшілігімен кездескен сияқтымын. Оңай жұмыс болған жоқ.

Әдетте, ашық әңгіме -ащы сырдың соңы ащы су ішумен аяқталатын. Соған қарағанда, жазыла бастаған жарасының аузын ашып жібердім ау деймін, кейіпкерлерімнің. Түсірілім барысында бәрін көрдік. Қонатын орын, жатар төсек таппай абдырап қалған кез де болды. Қарын ашып жүріп те жұмыс істедім.

Тұрмыстық проблемалар қажытқанда бәріне қол сілтеп, Жамбылға қайтып кеткім де келді. Шығармашылық топтың міндетін жалғыз атқарғандықтан уақыттың көбі ұсақ-түйек мәселе шешуге кеткені рас. Айталық, бір шенеунікті аталмыш тақырып бойынша сұхбат беруге әрең дегенде көндіресің. Ертерек тұруға қанша тырысқанмен кезекті түнгі түсірілімнен соң, таңғы жетіде ояна кету қиынырақ соғады.

Қала шетінен орталыққа жету үшін таңғы жеті жарымда артынып-тартынып аялдамаға келемін. Автобустың іші толы жолаушы... Бір қолымда камера салынған дорба, екінші қолымда жарық жабдығы салынған үлкен сөмке. Бұған қоса, әлгі жарық пен камераға қажетті штатив құрғырлар тағы бар. Жұртпен жағаласып автобус есігіне ұмтылсаң, не екі сөмкеңнің бірі, не болмаса темір штативтеріңнің бірі көлікке мінушілердің денесіне тіреліп қалады немесе есікке кептелесің. Айғай-шу басталды дей бер, ондайда...

Сосын, ләжсыз түсуге тура келеді. Келесі автобусқа да симай қаласың, одан кейінгі көлікке де орын табыла қоймайды. Таксиге мінетін ақша жоқ. Қысқасы, уағдаласқан орныңа кешігіп әрең дегенде жетсең, күтіп отырған дөкейің тағы қырсығып қалады. Ал, көндіріп көр, сосын... Уағдаласқан уақытында келмейтін қайдағы бір облТВ қызметкері ол үшін кім, тәйірі?

Өкінішке қарай, жүйкені тоздырып жүріп жинаған материалдың басым бөлігі эфирге өтпей қалды. Өтуі мүмкін емес те еді. Бірақ, түсірілім барысында оқиғаға қатысы бар деген "жақсы кейіпкерлермен” де, “жақсы емес кейіпкерлермен” де армансыз сұхбаттастым. Басқасын айтпағанда, атышулы генерал Басаровтың, “алаңға шыққан наркомандарды” айыптаған зиялылар хатын ұйымдастырушы Устиновтің, “іштен шыққан шұбар-секретарь" Камалиденовтің “жүрек жарды” әңгімелерінен көп мағлұмат алдым.

Бірақ, бұлардың бәрі дерлік (бейнекамера алдында) сөйлеуден бас тартты. Әсіресе, 52 жасында “пенсияға шығып үлгерген” Закаш Камалиденовпен болған әңгіме ерекше есімде қалыпты. Адресін қалай тапқаным есімде жоқ, бір күні кешқұрым ол кісіні үйіне іздеп бардым. Жамбыл мен Төлебаев көшесінің қиылысындағы төрт қабатты үйде тұрады екен. Есігі кодпен ашылады, бөтен адамға жол жоқ.

Сосын, тұрғынның бірі ішке кіретін шығар деген үмітпен күздің ызғарлы суығында бір сағаттай сыртта дірілдеп тұрдым. Құдай жарылқап, подьезд есігін ашқан бір кісімен жағаласып, ішке ендім. Тұратын қабатын шамалап білетінмін. Жобалап, осы пәтер болар ау деп кнопкі бастым. Қазақ халқына қарсы "рухани соғыстың" белсенді ардагері есікті өзі ашты...

Амандаса салып, бұрынғы ескі танысындай бастырмалатып сөйлеп жатырмын. Өзімнің “желтоқсан” туралы фильм түсіріп жүргенімді, сұхбат берушілердің басым көпшілігі оның “ішін кептіріп” сыбап жатқанын, сондықтан, бір жақты айыпталғанша көрерменге бірдеңе айту (түсіндіру) қажеттігін дұрыс жеткізуге тырыстым. Ол менен тап мұндай “наглость” күтпесе керек, базарға мал сатып, анау-мынау қарыштап қайтқан ауыл тракторшысы секілді бірнеше сөмке артынып-тартынған бейтаныс біреуді жеке пәтеріне қалай кіргізгенін өзі де байқамады. Үлкен залда біраз уақыт отырдық. Шәй ішілді ме, жоқ па, есімде қалмапты. Бұрынғы хатшы көп нәрсенің бетін ашып бергендей болды.

Мен ол жерде журналистен гөрі айыптаушы прокурорға көбірек ұқсап кеттім ау деймін. Кімнің шаңырағында отырғанымды да, алдымдағы адамның үш әріпке тікелей қатысы барын да ұмытып кеттім. Шамама қарамай сұрақтарды төпелеп жатырмын. Ол байғұс ақталып әлек... Шынымды айтсам, Камалиденовтің “антиқазақтық” қиянатын аз естіген жоқ едім. Соның әсері шығар, жақсы сыйлаушы едім деп айта алмаймын.

Бірақ, әлгі әңгімеден кейін ағамызға деген кәдімгідей аяныш пайда болды, менде. Отырған бір бишара, әйтеуір... Ақтала береді, ақтала береді... "Бірдеңе" деп арқамнан қайта-қайта қағып қояды. Әзірге, ол "бірдеңелердің" не екенін жаза алмаймын, өкінішке қарай... Бірақ, обалы не керек, жеке өзіме талай құпияның бетін ашып берді.

Осының бәрін камераға қарап неге айтпайсыз десем, - Он бес жыл өткен соң, барлық шындық ашылады, сол кезде бәрін айтамын,- деп бітірді әңгімесін. Содан бері, он бес емес, жиырма бірдеңе жыл өтіпті. Содан бері, қандай шындық ашылды? Содан бері, түрлі басылымнан жалтарма жауапқа толы сұхбатын оқығаным болмаса, ол кісіні көрмеппін де...

Р.S. Отбасымнан безіп, алты ай бойы басқа қалада қаңғып жүріп жинаған материалдар негізінде "Желтоқсан жаңғырықтары” атты жеті бөлімді деректі фильм жасадым. Тағы да қайталап айтам, оның басым көпшілігі пайдаланылмай қалды. Жасағаным “шедевр” емес, әрине... Бірақ, сол кездегі жағдайда көрермен үшін әсерлі болған сияқты.

"Жаңғырықтарды" республикалық эфирден бірнеше рет қайталап көрсетті. Өзім сценарист, өзім режиссер, өзім оператор, өзім жарық қоюшы, өзім жүргізуші, өзім монтаж редакторы, өзім администратор, өзім.... Қысқасы, бәрін бір өзім жасадым. Қазір мұндай жобаның аясында “бір қора адам” жұмыс істейді. Олардың үстінен "бір қор адам" қадағалайды.

Деректі фильм түсіру барысында көп қарыздандым. Демеуші болған жоқ. Облыстық ТВ-дан алған қаламақысымағым шығынның “екі жүзден бірін” де жапқан жоқ. Сосын, әлгі қарызды жабу үшін алты ай бойы той түсіріп жүрдім. Мұны неге жазып отыр дейсіз бе? Білмеймін, жәй еске түсіп кетті...

Серік Абас-шах, журналист
Автор: Серік Абас-шах - ЖАҢҒЫРЫҚТАР ТУРАЛЫ: Камалиденовке аяныш пайда болды
Просмотров материала: 3 865

Поделиться материалом


19:06 В системе высшего образования происходят серьезные... 126 Просмотров

17:59 Вооруженные мужчины напали на ломбард в Алматы... 126 Просмотров

17:55 Полицияға тіл тигізген кәсіпкердің үстінен қылмыстық іс... 151 Просмотров

17:50 Карагандинца осудили за изнасилование 60-летней женщины... 129 Просмотров

17:38 Павлодарда балалар үйінен кәмелетке толмаған екі қыз... 287 Просмотров

17:26 Біз ашық әрі әділетті сайлау өткізуге ниеттіміз - Тоқаев... 162 Просмотров

17:25 Фейковая игра крадет персональные данные казахстанцев... 167 Просмотров

17:15 Ущерб в 15 млн тенге: двое мужчин вымогали деньги у жителей... 132 Просмотров

17:14 "Тепкілеп жатыр". Алматыда әйелін ұрып-соққан ер адамды... 508 Просмотров

17:01 Атырауда салынып жатқан тұрғын үй кешені өртенді... 154 Просмотров

16:59 Трое рабочих погибли при пожаре в Кызылординской области... 135 Просмотров

16:55 ДСМ екі апталық локдаунға қатысты ақпаратқа жауап берді... 158 Просмотров

16:47 На павлодарца завели уголовное дело за оскорбление... 142 Просмотров

16:31 Қызылорда тұрғыны компьютерлік клуб атын жамылып, казино... 174 Просмотров

16:26 Ограничительные меры продлили в ВКО... 134 Просмотров

16:23 Қостанай облысында обаға қарсы костюмдерді шетелге алып... 115 Просмотров

16:14 Мы настроены провести прозрачные и справедливые выборы -... 105 Просмотров

16:08 Қазақтың «Тақиялы періштесі» 85 жасқа толды... 1 000 Просмотров

15:58 "Это дезинформация" - Е.Байтанаев о двухнедельном локдауне... 105 Просмотров

15:52 Бердібек Сапарбаев: Кез келген төбелеске ұлтаралық сипат... 121 Просмотров

15:45 Под Алматы водитель пассажирского автобуса сбил девушку и... 107 Просмотров

15:45 4,5 млн тенге вложили казахстанцы в очередную финансовую... 109 Просмотров

15:35 4,5 млн тенге вложили казахстанцы в очередную финансовую... 96 Просмотров

15:30 Қызылордада әжетханадан шақалақтың денесі табылды... 311 Просмотров

15:16 Желтоқсанда ауа райы қандай болады?... 289 Просмотров

15:15 В мошенничестве с арендным жильем подозревают жителя... 102 Просмотров

15:04 Маңғыстауда ауа-райының қолайсыздығына байланысты бірқатар... 134 Просмотров

14:50 Елордада бала күтушісі үй иесінен 2 смартфон ұрлап кеткен... 118 Просмотров

14:39 Сапарбаев Қазан қаласына 20 млн теңгеге ұшып барғаны рас па... 135 Просмотров

14:31 Әншілер, есірткі. Желідегі жазбаға қатысты полиция түсінік... 302 Просмотров

14:20 15 жыл іздеуде болған ер адам Қарағандыда ұсталды... 133 Просмотров

14:05 Мүгедектік бойынша бірқатар жәрдемақы қайта қаралады –... 143 Просмотров

14:00 Три тонны нефтеотходов разлилось на дороге в Карагандинской... 130 Просмотров

13:52 Израиль передал гумпомощь Казахстану на 17 млн тенге... 127 Просмотров

13:40 Чиновники попрекают врачей высокой зарплатой - депутат... 138 Просмотров

13:25 Смерть младенца в холодильнике: главврачу запросили 20 лет... 155 Просмотров

13:05 Россиянин, подозреваемый в жестоком убийстве 15-летней... 142 Просмотров

13:00 2 млн теңге үшін кәсіпкерді қинап, өлтіргендер ұсталды... 450 Просмотров

12:53 Двух воспитанниц детдома ищут в Павлодаре... 126 Просмотров

12:51 Жақсылық Үшкемпіровтің арманы. Бұл шешім былай қабылданған... 153 Просмотров





Опрос


«    Декабрь 2020    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031