Мы в соц сетях:

  • Matritca.kz в Facebook
  • Matritca.kz в Вконтакте
  • Matritca.kz в Twitter
НЕ ТРОГАЙ ПРЕДКОВ, АТАМБАЕВ, ОСТАНЕШЬСЯ БЕЗЫМЯННЫМ!

НЕ ТРОГАЙ ПРЕДКОВ, АТАМБАЕВ, ОСТАНЕШЬСЯ БЕЗЫМЯННЫМ!...

Как аул может вытащить страну?!

Как аул может вытащить страну?!...

Может быть ректор Мутанов ответит за декана Заядана?!

Может быть ректор Мутанов ответит за декана Заядана?!...

Деловой туризм: управление рисками в нестабильном мире

Деловой туризм: управление рисками в нестабильном мире...

И все-таки что стало причиной массового падежа сайгаков в 2015 году?

И все-таки что стало причиной массового падежа сайгаков в 2015 году?...

В Казахстане очевидный рост национализма в форме лингвонационализма

В Казахстане очевидный рост национализма в форме лингвонационализма...

Победит ли Елжан Биртанов "мафию" в фармации?!

Победит ли Елжан Биртанов "мафию" в фармации?!...

Регионы
Казахстана

Темы:


БАНКТІҢ ҚАҢСЫҒЫ - ХАЛЫҚТЫҢ ТАҢСЫҒЫ...

11 августа 2017, 11:58
БАНКТІҢ ҚАҢСЫҒЫ - ХАЛЫҚТЫҢ ТАҢСЫҒЫ...
Ұлттық банк осыдан 15 жыл бұрынғы бір шешімінің күшін жойыпты. Яғни қаржылық топтарға есімі белгілі Нұржан Сұбханбердинге 2002 жылы «Казкоммерцбанктің» акцияларының ірі көлемдегі иесі болуға берген рұқсатын қайтарып алыпты.

Кейінгі кезде қолдан-қолға көшіп, әбден мазасы қашқан бірегей қаржылық институтын о баста аяқтан тұрғызған тұлғаға қатысты құжат неліктен енді қайта қаралып жатыр? Меніңше, оның өзіндік бір себебі бар.

«Казкоммерцбанк» секілді іргелі қаржы ұйымының төңірегіндегі өзгерістердің шын мән-мазмұнын көзі ашық ағайын білетін болар: қысқа қайырып, бір сөзбен айтқанда, билікке талас банктер таласымен сырт көзге түсе бастады. Мұндай шешімдер биліктің ұшар басында шешілетіні айтпаса да түсінікті. Яғни банк сияқты нарықтық құрылымның тіршілігі саяси күрестің мүдделеріне тәуелді болып қалды.

Ал Сұбханбердинге қатысты құжаттың өз күшін жоюы пострақышев (посттасмағамбетов деп те оқи беріңіз!) жағдайындағы банктің алдағы жолы нақты анықталмағанын, биліктің екі ойлы болып жүргенін көрсетсе керек. Сұбханбердин банк төріне қайта шығуы әбден мүмкін деген сезік болса керек. Енді, міне, саяси шешім қабылданған сыңайлы.

Меніңше, ресми баспасөз көңіл аудармайтын осы шағын дерек айрықша талдауға сұранып тұр.

Экономикамыз олигархтық сипат алып, кешеге дейін жалпыхалықтық болып саналған шикізат, жердің асты-үсті байлығы бір күнде қалталы топтардың қолына тұтасымен өтіп кетті. Олар миллиардтаған қаржыға кенелді. Сосын сол қыруар ақшаны орналастыратын жер іздеді. Қаржыны басқа біреудің қолына сеніп тапсырайын десе, ертең не болары белгісіз. Оның үстіне қаржы кез келген уақытта қолжетімді жерде болуы тиіс. Міне, осыдан келіп әр қалталы әрі билікке жақын тұлға банк аша бастады.

Естеріңізде болса, 90-жылдардың ортасынан бастап бізде банктер жауыннан кейінгі саңырауқұлақтай қаптап, екінің бірі банкир атанды емес пе?!
Банк үшін табыс табудың жолы да оп-оңай екен: сыртқы нарықтан азғана пайызбен қарыз алып, оны еселеген пайызбен елге үлестіріп, қып-қызыл ақша тапты. Қазіргі банкирлер ренжімей-ақ қойсын: біздегі банк бизнесінің басты ұстыны әлі күнге дейін осы болып тұр.

Әрине, шетелден алған қаржыны жаратудың басқа да, өркениетті әрі заманауи жолдары бар. Бірақ біздің банктер оған аса көп бас ауыртпады, сол баяғы – арзан қарызды қымбат несие берумен жауып, үстінен пайда табу – сүрлеуімен жүре берді. Ол несие ұзақ мерзімді әрі нақты өндірісті қаржыландыруға салынбай, қысқа мерзімді сауда-саттық немесе күнделікті тұтынушылық сипат алып кетті. Мұндай жағдайда экономика алысқа бармайтыны белгілі еді.
Кейін ол банктердің дені банкротқа ұшырап, із-түзсіз (шоттарындағы қаржысыз!) жоғалып, көзден ғайып болды.

Нәтижесінде бюджет «еміп» аман қалған банктердің «элиталық» тізімі жасалды. Мемлекет жеке банктерге (!) ауық-ауық миллиардтаған доллар салып жатты. Ашық айтқанда, бұл жеке адамдарға берілген жәрдем ғой.

Қарапайым халық мұқтаж дүниеге азғантай қаржы бөлуге қатты қиналатын үкімет мемлекеттен миллиардтаған долларды оңай алатын банктердің артында кім тұрғанын, әрине, жақсы білді. Оларды бірақ халықтан жасыра алмады. Халықаралық қаржылық терминологияда «түпкілікті бенефициар» деген термин бар. Ол – ресми түрде бір адамның атына жазылған банк (не басқа қаржы, ұйым не мүлік) жеме-жемге келгенде кімдікі екенін анықтап беретін ұғым. Сөйтіп, сол бенефициарлар биліктің өз адамдары боп шығып жатыр. Осыдан келіп біздегі банк жүйесі биліктің сойылын соғушы, оған кіріптар құбылыс боп қалыптасты.
Билік пен оның айналасындағылардың банкке әуестігінің экономикалық себептен бөлек, тағы да бір реті бар. Оның аты – саясат, билік үшін талас.
Совет идеологиясы «дүниежүзілік пролетариаттың көсемі» атаған Ульянов (Лениннің) өзі революция жасар алдында «банк, поштамт, телеграф пен вокзалдарды басып алу» қажеттілігін айтқан жоқ па? Осы классикалық тұжырым қазір де өзекті әрі көкейкесті.

Біздегі олигархтар тағдырлары шешілер бір сілкіністің алдында тұр емес пе? Осы тұста олар банк сияқты қаржылық құрылымдарды өз қолыңда ұстап тұрғанды жөн көреді. Міне, Қазақстандағы банк жүйесінің ішкі этимологиясы мен генеалогиясы осындай.

Не істеу керек?

Екінші деңгейдегі банктерді ағымдағы саяси бәсеке мен тартыстан тәуелсіз ету керек. Олар билікке жақын адамдардың ойыншығы болмауы тиіс. Банктер биліктің нұсқауынсыз, таза нарық заңдарымен өмір сүруі шарт. Сонда ғана олар бюджетке тас кенедей жабыспай-ақ өз күнін өзі көріп, экономиканы шынымен қаржыландырып, дағдарыс сайын тәлтіректемей, масылдықтан арылып түзу жүретін болады.

Әміржан Қосанов

Дереккөз: Жас Алаш
Просмотров: (239), комментариев:(0)

Поделиться материалом


09:11 Если бы Атамбаева не было, то его следовало бы придумать, -... 87 Просмотров 0 Комментариев

08:56 Дождливая погода ожидается сегодня на территории Казахстана... 63 Просмотров 0 Комментариев

08:45 Сагинтаев провел встречу с кыргызским коллегой... 79 Просмотров 0 Комментариев

08:35 Курс валют на 19 октября... 94 Просмотров 0 Комментариев

18:30 Нигматулин о новом Налоговом кодексе: Это тихий ужас!... 1013 Просмотров 0 Комментариев

18:10 Форум предпринимателей «Туған жер» в Усть-Каменогорске... 114 Просмотров 0 Комментариев

17:46 О влиянии ситуации на границе с Кыргызстаном на курс тенге... 242 Просмотров 0 Комментариев

17:42 Дело скандального экс-депутата из Рудного поступило в суд... 177 Просмотров 0 Комментариев

16:07 ЕЛІМІЗДІҢ ОҢТҮСТІГІНЕН 10 МЫҢ ОТБАСЫ ҚОСТАНАЙ ОБЛЫСЫНА... 158 Просмотров 0 Комментариев

15:31 СМИ: Спрыгнувшие с балкона женщина с дочерью спасались от... 910 Просмотров 0 Комментариев

15:19 Данияр Акишев прокомментировал арест средств Нацфонда... 680 Просмотров 0 Комментариев

15:05 Несовершеннолетняя спрыгнула со второго этажа, убегая от... 400 Просмотров 0 Комментариев

14:14 Подросток подстрелил из винтовки 13-летнего школьника в... 317 Просмотров 0 Комментариев

13:55 Атамбаев: Я был неправ, когда эмоционально говорил о... 1218 Просмотров 0 Комментариев

13:26 Данные МИР и «Байтерека» об использовании 52 млрд тенге... 187 Просмотров 0 Комментариев

13:18 «ШЕШЕҢ…» ДЕП БОҚТАЙТЫНДАРҒА ІРІ АЙЫППҰЛ САЛУ ҰСЫНЫЛДЫ... 155 Просмотров 0 Комментариев

13:09 Нигматулин раскритиковал министерства за работу вразнобой... 296 Просмотров 0 Комментариев

13:05 ҚОСТАНАЙ ҚАЗАҚСТАННЫҢ АСТЫҚТЫ ОБЛЫСЫ МА, ӘЛДЕ РФ-НЫҢ БІР... 160 Просмотров 0 Комментариев

13:01 Нурлан Ермекбаев: Одна из причин возникновения конфликтов –... 183 Просмотров 0 Комментариев

12:53 #asar2017: 122 социальных проекта предложены для бизнеса... 164 Просмотров 0 Комментариев

12:44 Новые песни о старом на казахстанских телеканалах... 154 Просмотров 0 Комментариев

12:10 Аким СКО забил две шайбы на старте Ночной Хоккейной лиги... 157 Просмотров 0 Комментариев

12:00 Кыргызстан планирует сбросить воду из Кировского... 936 Просмотров 0 Комментариев

11:51 Айсултан Назарбаев ушел из Федерации футбола Казахстана... 312 Просмотров 0 Комментариев

09:35 Только 640 млн тенге из 33 млрд пойдут на зарплаты... 432 Просмотров 5 Комментариев

08:53 Крупный пожар в Алматы: загорелось офисное здание... 182 Просмотров 0 Комментариев

18:50 260 млн тенге вложил меценат в развитие своего аула в... 241 Просмотров 0 Комментариев

18:33 Карим Масимов сделал первое селфи в должности главы КНБ... 1102 Просмотров 0 Комментариев

18:15 "Байтерек" ищет международного инвестора для приватизации... 191 Просмотров 0 Комментариев

17:22 МВД: Если в течение двух месяцев не получили извещение -... 1798 Просмотров 0 Комментариев

16:50 Озвучена разница в стоимости товаров в Казахстане и... 689 Просмотров 0 Комментариев

16:39 Мектепте тəрбиені, білімді дұрыстап берсек қылмыс та азаяды... 3951 Просмотров 0 Комментариев

16:19 В Сайрамском районе ЮКО объявили режим ЧС из-за угрозы... 242 Просмотров 0 Комментариев

15:32 Казгидромет: Аномальных морозов не будет... 563 Просмотров 0 Комментариев

14:51 Видео драки парня с четырьмя девушками в Атырау попало в... 2289 Просмотров 0 Комментариев

14:28 ҚАСҚЫРДАН ҚАЙМЫҚПАҒАН БАЛА... 379 Просмотров 0 Комментариев

14:11 Полицейские часть общества, а не инопланетяне, - Багдат... 1289 Просмотров 0 Комментариев

13:18 33 млрд тенге направят на повышение зарплат депутатам и... 5857 Просмотров 1 Комментариев

12:59 ТОРҒАЙ ДАЛАСЫ ЕНДІ КӨРШІ ЕЛДІҢ ПОЛИГОН АЛАҢЫНА АЙНАЛАДЫ... 243 Просмотров 0 Комментариев

12:36 Запретить акиматам запрашивать письменные отчеты от... 829 Просмотров 0 Комментариев








Опрос


«    Октябрь 2017    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031